De hersen-darm-as (brain-gut-axis) is de verbinding tussen je buik en je brein. Yep, die twee zijn verbonden. Wat er in je hoofd gebeurt, kun je in je buik merken – en andersom.

Wat is de hersen-darm-as?

In je buik bevindt zich een enorm netwerk van zenuwen, het enterisch zenuwstelsel, dat communiceert met je hersenen via de zogeheten nervus vagus. Dit noemen we de hersen-darm-as (= je nervus vagus).

Je darmen zijn niet dus zomaar een spijsverteringsorgaan. Ze worden ook wel je tweede brein genoemd.

Wat betekent dat?

Dat betekent dat stress, angst of onrust niet alleen tussen je oren zit, maar ook voelbaar is in je lijf en je buik. Denk aan gespannen spieren, een knoop in je maag, vlinders bij spanning of krampen.

En het werkt ook andersom. Als je darmen uit balans zijn – door voeding, onrust of een verstoord ritme – kan dat je stemming, gedachten en energie beïnvloeden.

Logisch; als je je lichamelijk niet lekker voelt, dan voel je je meestal emotioneel ook niet zo lekker. Je bent moe, je wilt op bed liggen en het liefst niets doen. Zeker als je zware buikproblemen hebt.

Invloed van darmen op je gemoed

Uit verschillende studies blijkt dat een verstoring in de darmflora zelfs in verband staat met klachten als angst, depressie en prikkelbaarheid.

Dat kan komen omdat bepaalde darmbacteriën neurotransmitters produceren zoals serotonine (bekend als het ‘gelukshormoon’) dat invloed heeft op je gemoedstoestand.

En ongeveer 90% van je serotonine wordt in je darmen aangemaakt, niet in je hersenen.

Ook is er steeds meer bewijs dat mensen met bijvoorbeeld PDS (prikkelbare darm syndroom) vaker last hebben van angst of somberheid, en dat behandeling van de darmen (met o.a. voeding en leefstijl) ook psychisch effect kan hebben.

Invloed van stress op je darmen

Je spijsvertering werkt het best als je lichaam in rust is. Als je zenuwstelsel in de zogeheten rest & digest-modus (je parasympatisch zenuwstelsel) staat.

Maar als je veel stress ervaart – of altijd ‘aan’ staat – dan schakelt je lijf over naar de fight, freeze of flight-stand. Het sympathische zenuwstelsel.

In die stand: 

• wordt je adem oppervlakkiger
• gaat je hartslag sneller
• zijn je spieren gespannen
• en wordt je spijsvertering op een laag pitje gezet

Het gevolg: een opgeblazen buik, krampen, verstopping of juist diarree. Dit kan gepaard gaan met lage energie, negatieve gedachten, onrust, angst, etc.

Maar wat wil je eten wanneer je je rot voelt? Comfort food, voedsel dat niet per se gezond voor je is – en niet bevordelijk voor je darmen. Daardoor kan je in een vicieuze cirkel terechtkomen.

Hoe yoga en Ayurveda je balans geven

Met yoga en Ayurveda kun je die vicieuze cirkel doorbreken. Yoga helpt je om de aandacht terug te brengen naar je lijf, en je nervus vagus te stimuleren.

Daarnaast leer je met Ayurveda beter afstemmen op jouw unieke lichaamstype. Ayurveda geeft je de tools om jouw unieke darmflora weer in balans te brengen.

Want elk lichaam is anders, dus wat voor mij werkt, werkt misschien niet voor jou.

Hoe het precies werkt en wat Ayurveda inhoudt, lees je in mijn boek Uit de blubber. Daarin vertel ik mijn persoonlijke verhaal en vind je begeleide meditaties en yoga oefeningen om jouw zenuwstelsel te kalmeren.

Verder lezen

• Sympathisch en parasympathisch zenuwstelsel: uitleg
• Vrouwencirkel met yoga en journaling (nieuwe data!)
• Win een exemplaar van mijn boek ‘Uit de blubber’
• Ayurveda lunch recept voor een goede spijsvertering